مسئولیت مدیران تصفیه شرکت

مسئولیت مدیران تصفیه شرکت

خلاصه‌نویسی مطلب مسئولیت مدیران تصفیه شرکت

مدیران تصفیه مسئولیت مدیریت مالی تاجر یا شرکتی که ورشکسته یا منحل شده را بر عهده دارند. وظایف آن‌ها شامل تسویه بدهی‌ها، دعوت از طلبکاران و تهیه صورت‌حساب‌های مالی می‌باشد. این مدیران باید بر تمامی امور شرکت نظارت داشته و قابلیت اعتماد و بصیرت را در انجام وظایف خود نشان دهند.

مدیر تصفیه، پس از انحلال شرکت، به مدیریت امور مالی و دارایی‌ها می‌پردازد و در صورت نیاز اقدام به معاملات جدید می‌کند. در شرکت‌های سهامی خاص، مدیر تصفیه باید توسط شرکا انتخاب و به ثبت برسد. اختیارات مدیران قبلی شرکت با آغاز مسئولیت مدیر تصفیه خاتمه می‌یابد و او موظف است تمامی اموال و مستندات را به دست گیرد و فرآیند تصفیه را آغاز کند.

در شرکت‌های با مسئولیت محدود، مدیر تصفیه موظف به تسلیم صورتحساب‌ها، انجام حسابرسی و ارائه گزارشات مالی است. مسئولیت‌های مدنی این مدیران در قانون مشخص نشده، اما احتمالاً باید تابع قوانین مشابه هیئت مدیره شرکت‌های فعال باشند.

در زمینه مسئولیت کیفری، در صورت ارتکاب تخلفات مشخص شده در قانون، مدیران تصفیه ممکن است با مجازات‌های حبس یا جریمه‌های نقدی مواجه شوند. این موارد شامل عدم اعلام انحلال شرکت و عدم دعوت مجمع عمومی در زمان مشخص است.

وظایف مدیران تصفیه شرکت

مدیر تصفیه کیست؟

مسئولیتهای مدنی مدیران تصفیه شرکت

در قانون اصلاح قسمتی از قانون تجارت ۱۳۴۷ راجع به مسئولیتهای مدنی مدیران تصفیه هیچ گونه مقرره ای به چشم نمی خورد.

ممکن است گفته شود،  در سکوت قانون گذار قواعد ناظر به مسئولیتهای مدنی اعضای هیئت مدیره شرکت پیش از انحلال باید بر مدیران تصفیه نیز اعمال گردد. پذیرش این دیدگاه چندان آسان نمینماید.

چرا که بخش مربوط به تصفیه کاملاً جدا از دورۀ حیات شرکت بوده و به همان دلیل که شیوۀ گزینش، اختیارات و وظایف مدیران پیش از انحلال با مدیران تصفیه متفاوت است، منطقاً میان مسئولیتهای ایشان نیز بایستی تفاوت وجود داشته باشد.

در نتیجه، سکوت قانون گذار در این زمینه،  مجوز کافی برای تعمیم مقررات مسئولیتهای هیئت مدیره شرکت فعال به مدیر تصفیه تلقی نمیگردد.  لذا به نظر میرسد در چنین وضعیتی، باید قواعد مسئولیت مدنی را بر مدیران تصفیه بار نمود.

جریمه تخلف مدیر یا مدیران تصفیه شرکت سهامی

در ارتباط با مسئولیت کیفری مدیران تصفیه ، افزون بر مقررات پراکنده در قوانین کیفری که شامل همۀ اشخاص بدون توجه به حرفهٔ آنهاست، دو ماده مشخصاً در قانون اصلاح قسمتی از قانون تجارت 1347،  در این رابطه وجود دارد. ماده ۲۶۸ در شش بند با موضوعات کاملاً بی ارتباط با یکدیگر بدین شرح برای مدیران تصفیه مسئولیت پیش بینی نموده است:

(( مدیر یا مدیران تصفیه هر شرکت سهامی که عالماً مرتکب جرایم زیر بشوند. به حبس  تأدیبی از دو ماه تا شش ماه یا به جزای نقدی از بیست هزار تا دویست هزار ریال یا به هر دو مجازات محکوم خواهند شد:

1.در صورتی که ظرف یک ماه پس از انتخاب تصمیم راجع به انحلال شرکت و نام و نشانی خود را به مرجع ثبت شرکتها اعلام نکنند.

2.در صورتی که تا شش ماه پس از شروع به امر تصفیه مجمع عمومی  عادی صاحبان سهام شرکت  را دعوت نکرده وضعیت اموال و مطالبات و قروض شرکت و نحوه تصفیه امور شرکت و مدتی را که جهت پایان دادن به امر تصفیه لازم میدانند به اطلاع مجمع عمومی نرسانند.

3.در صورتی که قبل از خاتمه امر تصفیه همه ساله مجمع عمومی عادی صاحبان سهام شرکت را  با رعایت شرایط و تشریفاتی که در این قانون و اساسنامه شرکت پیش بینی شده است. دعوت نکرده صورت دارایی منقول و غیر منقول و ترازنامه و حساب سود و عملیات خود را به ضمیمه گزارشی حاکی از اعمالی که تا آن موقع انجام داده اند به مجمع مذکور تسلیم نکنند.

4.در صورتی که در خاتمه دوره تصدی خود بدون آنکه تمدید مدت مأموریت خود را خواستار شوند به عملیات خود ادامه دهند.

5.در صورتی که ظرف یک ماه پس از ختم تصفیه مراتب را به مرجع ثبت شرکتها اعلام ننمایند.

6.در صورتی که پس از اعلام ختم تصفیه وجوهی را که باقی مانده است. در حساب مخصوصی در یکی از بانکهای ایرانی تودیع ننمایند.  صورت اسامی بستانکاران و صاحبان سهامی را که حقوق خود را استیفا نکرده اند. به آن بانک تسلیم نکرده مراتب را طی آگهی ختم تصفیه به اطلاع اشخاص ذی نفع نرسانند)) .

مسئولیت کیفری سوء استفاده از موقعیت مدیران تصفیه شرکت

ماده ۲۶۹ نیز در دو بند ناظر به سوء ء استفاده از موقعیت مدیران تصفیه،  برای ایشان مسئولیت کیفری قائل شده است.  بند یک که با ماده ۲۵۸ ناظر به مسئولیت کیفری مدیران شرکت فعال،  شباهت بسیاری دارد،  برای مدیر تصفیه ای که برخلاف منافع شرکت یا برای مقاصد شخصی یا برای شرکت یا برای مؤسسه دیگری که خود به طور مستقیم یا غیر مستقیم در آن ذی نفع است. از اموال و اعتبارات شرکت بهره جویی ،نماید مجازات حبس مقرر داشته است.

ضمانت اجرای کیفری از تخلف

بند ۲ در بردارندۀ ضمانت اجرای کیفری تخلف از ممنوعیت مذکور در ماده213 است که بر اساس آن:

(( انتقال دارایی شرکت در حال تصفيه كلاً يا بعضاً به مدیر یا مدیران تصفیه و یا به اقارب آنها از طبقه اول و دوم تا درجۀ چهارم ممنوع است . هر نقل وانتقالی که  برخلاف مفاد این ماده انجام گیرد باطل خواهد بود)).

علاوه بر ضمانت اجرای مدنی ابطال و به تبع آن جبران خسارت، صدر ماده 269 مرقوم مجازات كيفرى حبس از یک سال تا سه برای تخلف از ممنوعیت ماده 213 وضع نموده است.

نحوه انتخاب مدیر تصفیه شرکت

مدت ماموریت مدیر یا مدیران شرکت